Księgi V–VIII – Czyn Diomedesa, walka o mur i pojedynek Hektora z Ajasem

W piątej księdze Atena zagrzewa Diomedesa do niezwykłych czynów. Bohater walczy z Trojańczykami, zabija kilku przeciwników i rani nawet bogów: Afrodyta zostaje zraniona, a sam Diomedes ściga Ajeneasa. W walce pomaga mu Atena, która daje mu możliwość rozpoznawania bogów i zakazuje atakować ich, chyba że zbliży się Afrodyta. Diomedes rani Ajeneasa, a Afrodyta i Apollo osłaniają trojańskiego bohatera. Następnie Ares prowadzi Trojany do natarcia, lecz Atena i Hera ruszają przeciwko niemu. Diomedes, wsparty przez Atenę, rani Aresa, który ryczy z bólu i uchodzi z pola walki. Hera i Atena wracają na Olimp, a bitwa toczy się dalej.

W szóstej księdze walka przenosi się pod mury Troi. Helen przepowiada, że trzeba wzmocnić obronę miasta. Hektor zawołany przez Helena idzie do miasta i prosi matkę, Hekubę, by złożyła Atenie dar i modlitwę. Sam wraca do domu Parysa i gniewnie wyrzuca mu bezczynność. Parys przyznaje się do winy, ale mówi, że gotów jest znów walczyć. Helena także gani siebie i żałuje swej winy. W domu Hektor nie znajduje żony, Andromachy, lecz dowiaduje się, że poszła na wieżę oglądać bitwę. Na murach spotyka żonę i małego syna Astyanaksa. Andromacha błaga go, by nie wracał na pole walki, wspomina śmierć ojca i braci oraz samotność, jaka ją czeka, jeśli Hektor zginie. Hektor odpowiada, że nie może uchylać się od walki, bo wstyd przed Trojanami byłby większy niż śmierć. Żegna się z synem i żoną, bierze hełm i wraca do boju. Następnie odwiedza Parysa i razem wychodzą z miasta.

W siódmej księdze Hektor wyzywa Greków do pojedynku. Na wezwanie odpowiada Ajas Telamonid. Wcześniej Hektor składa propozycję, że zwycięzca zatrzyma zbroję pokonanego, a ciało odda do pogrzebu. Ajas i Hektor walczą zawzięcie: rzucają włócznie, walą się kamieniami i raz po raz zadają sobie ciosy. Pojedynek przerywają heroldowie, gdy zapada noc. Rywale rozstają się w przyjaźni, wymieniając dary: Hektor daje Ajasa miecz i pas, Ajas Hektorowi purpurowy pas. Grecy i Trojanie rozchodzą się do obozów, a Zeus zsyła na nich znak burzy. W nocy Trojanie radują się z ocalenia Hektora, a Grecy modlą się i przygotowują do dalszej walki.

W ósmej księdze Zeus zabrania bogom mieszać się do wojny. Następnie obiecuje, że pomoże zwyciężyć tym, których sam wskaże. Trojanie, wspierani przez jego wolę, nacierają. Grecy cofają się, a Zeus zsyła znak wagi, w której los Greków opada niżej. Hektor dostaje przewagę i porywa Trojany do ataku. Nestor prosi o ratunek, lecz Zeus nie zmienia postanowienia. Po zmroku Trojanie rozbijają obóz blisko greckich okrętów, rozpalają liczne ogniska i szykują się do nocnej straży, pewni zwycięstwa następnego dnia.