Księgi II–IV – Zgromadzenie Greków, pojedynek Parysa z Menelaosem

W drugiej księdze Zeus zsyła na Agamemnona zwodniczy sen, który każe mu wprowadzić wojsko do bitwy i obiecuje rychły upadek Troi. Agamemnon rozumie sen dosłownie i zwołuje radę wodzów, a potem zgromadzenie całego wojska. Najpierw, podstępnie, ogłasza, że trzeba wracać do domu, chcąc wypróbować nastroje żołnierzy. Grecy chwytają się na tę próbę i ruszają do okrętów. Wtedy Hera każe Atenie powstrzymać ucieczkę. Odyseusz, posłuszny bogini, przemawia do Greków i przywołuje ich do porządku. Szczególnie ostro ucisza Tersyta, który ośmiela się obrażać Agamemnona. Następnie Odyseusz wygłasza mowę o konieczności dalszej wojny, a Nestor podtrzymuje jego stanowisko. Agamemnon znów wzywa do walki i obiecuje bohaterską nagrodę. Wojsko szykuje się do boju, a Homer opisuje liczne zastępy Greków i Trojańczyków.

W trzeciej księdze wojska stają naprzeciw siebie. Parys, uzbrojony i chełpliwy, wychodzi przed szyki Trojan. Menelaos, widząc go, rzuca się do ataku, lecz Parys cofa się w strachu do swych ludzi. Hektor karci brata za tchórzostwo i proponuje rozstrzygnięcie sporu w pojedynku Parysa z Menelaosem o Helenę. Parys zgadza się walczyć, a na tę propozycję Menelaos przystaje. Rozpoczyna się rozejm i składanie ofiar. Helena z wieży wskazuje Priamowi Greków i wymienia najważniejszych wodzów. Priam i Antenor potwierdzają jej spostrzeżenia. Następnie składają przysięgę przy ofierze, że zwycięzca pojedynku zachowa Helenę i skarby, a przegrany odda wszystko. Pryjam wraca do miasta, a Parys i Menelaos przygotowują się do starcia. W walce Menelaos zyskuje przewagę: rani Parysa i już ma go wywlókć, lecz Afrodyta ratuje ukochanego i przenosi go do komnaty. Menelaos ogłasza zwycięstwo Greków i żąda wydania Heleny.

W czwartej księdze bogowie naradzają się na Olimpie. Hera chce zguby Troi, Zeus zaś zgryźliwie przypomina, że to jego wola decyduje o wojnie. Ostatecznie wysyła Atenę, by skłoniła Trojan do złamania rozejmu. Atena w postaci Laodokosa namawia Pandara, łucznika Trojan, by strzelił do Menelaosa. Pandar wypuszcza strzałę i rani Menelaosa, mimo że Atena częściowo odwraca pocisk. Agamemnon przeraża się raną brata, lecz Menelaos zostaje opatrzony przez Machaona. Widzimy też, jak Agamemnon i inni wodzowie dodają Grekom otuchy, a bitwa wybucha na nowo, coraz bardziej krwawa i bezlitosna.