Ignacy Krasicki
Bajki i przypowieści
Do dzieci
O wy, co wszystkie porzuciwszy względy,
Za cackiem bieżyć gotowi w zapędy,
Za cackiem, które zbyt wysoko leci,
Bajki wam niosę, posłuchajcie, dzieci.
Wy, których tylko niestatek żywiołem,
Co się o fraszki uganiacie wspołem,
O fraszki, których zysk maże i szpeci,
Bajki wam niosę, posłuchajcie, dzieci.
Wy, którzy marne przybrawszy postaci,
Baśniami łudzić umiecie współbraci,
Baśniami, które umysł płochy kleci,
Bajki wam niosę, posłuchajcie, dzieci.
[Dedykacja]
Suspicione si quis errabit sua.
Et rapiet ad se, quod erit commune omnium
Stulte nudabit animi conscientiam.
Phaedr, Ad Eutich., lib. III
Wstęp do bajek
Był młody, który życie wstrzemięźliwie pędził;
Był stary, który nigdy nie łajał, nie zrzędził;
Był bogacz, który zbiorów potrzebnym udzielał;
Był autor, co się z cudzej sławy rozweselał;
Był celnik, który nie kradł; szewc, który nie pijał;
Żołnierz, co się nie chwalił; łotr, co nie rozbijał;
Był minister rzetelny, o sobie nie myślał;
Był na koniec poeta, co nigdy nie zmyślał.
— A cóż to jest za bajka? Wszystko to być może!
— Prawda, jednakże ja to między bajki włożę.
Źródło tekstu: Wolne Lektury.
O lekturze
- Autor
- Ignacy Krasicki
- Czas powstania
- 1779
- Epoka
- Oświecenie
- Gatunek
- bajka (zbiór bajek)
- Najważniejsze utwory
- Wstęp do bajek, Kruk i lis, Szczur i kot, Ptaszki w klatce, Jagnię i wilcy, Dewotka
Zbiór krótkich bajek, w których zwierzęta i ludzie odgrywają typowe ludzkie zachowania: próżność, chciwość, głupotę czy obłudę. Krasicki pisze zwięźle i z ironią, a każda bajka kończy się morałem, jawnym albo ukrytym. To jeden z najważniejszych utworów polskiego oświecenia, którego zadaniem było bawić i uczyć jednocześnie.